Leeghwaters ongelijk

Code PAB082


Meervoudig grondgebruik is het alternatief voor het VINEX-beleid, dat leidt tot congestie en gebrek aan ruimte voor waterfuncties. Amfibisch wonen in watergordels dooradert het verstedelijkend landschap. Flexibele woonunits aan drijvende basisstations zijn gelegen aan of in drassige meren. Prefab-methoden en de drijvende situering reduceren de benodigde tijd, kosten en energie.

Inleiding
De polderwerken van Leeghwater betekenden een ommekeer in de ontwikkeling van het Hollandse landschap in de Gouden Eeuw. Dit beloofde ongekende mogelijkheden door het droogleggen van waterrijke gebieden: de profetie van het nieuw gewonnen land. Leeghwater stond voor een revolutie.

Als gevolg van de explosief groeiende "e-commerce" staan we nu aan de vooravond van een nieuwe gouden eeuw. Tegenover virtuele expansie staat echter fysieke congestie. In de Randstad maakt de toenemende druk op het nog resterende buitengebied, dat geschikte bouwlocatie steeds schaarser worden; alles wordt "dichtbestemd". Het huidig ruimtelijk beleid wordt gekenmerkt door uitwaaiering van groeiende steden en infrastructuur. Dit leidt tot congestie van de ruimte. Bovendien levert water in ons waterrijke land een aantal problemen op: veiligheid, verdroging en waterkwaliteit. De noodzaak voor waterretentie en -zuivering betekent een nieuwe claim op de ruimte. Dit vraagt om een alternatief voor het stagnerende beleid. De noodzaak voor meervoudig grondgebruik is geboren. Door ecologische en natuurlijke functies te combineren met de behoefte aan wonen, werken en recreatie, wordt de schaarse ruimte optimaal benut.


Visie
Groene en waterrijke gordels vormen een definitieve begrenzing tussen aangrenzende kernen. Hierdoor ontstaan natuurlijke netwerken als dooradering van het verstedelijkte landschap. Onderdeel zijn waterrijke locaties: oud (voormalige zandwinputten, dras- en veenland, in onbruik geraakte havens) en nieuw (retentiebekkens, nieuwe natuur). Ecologische zonering leidt tot stedenbouwkundige structuren en vice versa. Niet het droogleggen, maar het benutten en creëren van nieuwe watergebieden leidt tot een revolutionaire ontwikkeling. Leeghwater krijgt alsnog ongelijk.


Studielocatie
De studielocatie is gelegen in de Randstad in een stedelijk verdichtend veenweidegebied. Het huidige locale beleid volgt uit de VINEX: de twee nabijgelegen kernen breiden uit op een locatie langs de snelweg en dreigen zo aan elkaar te groeien. Er blijft geen ruimte over voor waterretentie en waterzuivering. Het alternatief ligt in het creëren van een waterrijk gebied, als natte buffer tussen en rondom de twee kernen. Binnen dit gebied functioneert een eigen amfibische woonwereld. Deze wereld wordt extern gekoppeld aan de bestaande doorgaande infrastructuur, intern aan de eigen continue verkeerstructuur. De interne infrastructuur wordt zowel drijvend als op het land geconstrueerd.


Principe
De basis van de inrichting van de amfibische wijk wordt gevormd door de amfibische infrastructuur. Cirkelvormige basisstations zijn voorzien van aansluitingen voor drinkwater, elektra en telecommunicatielijnen. Centraal in het basisstation wordt het afvalwater gezuiverd ten behoeve van hergebruik (grijs watersysteem). Rondom het basisstation liggen woonunits al losse modules,. De configuratie is eenvoudig te herschikken indien de stedenbouwkundige structuur, een volumewijziging van de wijk of veranderende woonwensen en marktomstandigheden dat vragen. Bewoners hebben de keuze: de woning positioneren in de groene, drassige randen van het gebied, of aan de drijvende basisstations op het meer. Hiermee ontstaat een uniek woonmilieu met een eigen beleving. Buiten wonen als tegenhanger van de hectische stad. Optimaal deelnemen aan maatschappelijke activiteiten is mogelijk via telecommunicatie: telewerken, teleshoppen. Een lifestyle gericht op virtuele dynamiek en fysieke rust.


Techniek en exploitatie
Woonunits worden geconstrueerd op een drijvende en onzinkbare fundering. Het geheel wordt gebouwd naar de principes van Duurzaam Bouwen: gebruik van duurzame materialen, integratie van een grijswatersysteem en het gebruik van alternatieve energiebronnen.

De woonunits kunnen prefab worden geproduceerd. Door de drijvende fundering is bouwrijp maken overbodig. Het situeren van de drijvende infrastructuur, de basisstations lopen parallel aan de fabricage. Dit reduceert het tijdsbeslag, kosten en energie tot een minimum.